Tuesday, April 01, 2008

Bina Wanita 27 April 2008 : Tuhan Jesus Baen Tiruan Dingolum


MINGGU ROGATE, 27 April 2008
Nats : 1 Petrus. 2 : 21 – 25

1. Marende. B.E. No: 149 : 1 - 2
2. Tangiang Pamuhai
3. Manjaha dohot Manangkasi Turpuk : 1 Petrus. 2 : 21 – 25

Pengantar
Ragam do parungkilon niadopan ni angka huria naparjoloi. I ma angka Huria na marserak di Pontus, Galatia, Kappodosia, Asia dohot Bitinia. Marungkil do nasida hinorhon ni angka panggosa- gosa ni angka namarharajaon diportibion namanghasogohon Kristus nahinaporseaan ni Huria i. Hinorhon ni angka parungkilon i ma surat ni Apostel Petrus di tujuhon tu Huria i. Songon sada halak saksi mata ibana namarnida disitaonon ni Jesus, ibana mangalehon pos ni roha paboa namanahan dihaporsuhon i alani hatigoran ingkon dapotan tumpal hangoluan saleleng ni lelengna do ibana. Apostel Petrus paingothon nasida, asa marhaporseaon tu Jesus naung mate jala hehe, jala laos mambagabagahon sihirimon ni naporsea ima haroroNa na paduahalihon pasahathon tumpal hangoluan i tuhalak namanahan ro di ujungna .
Diturpukon dipatuduhon songon refleksi ngolu ni Jesus Kristus na mandasor taringot etika ni Padan na Imbaru. Halak Kristen na benget manaon sitaonon na porsuk alani angka ulaon nadenggan, tarlumobi ma ala ni barita nauli . Ai tu si do hita tarjou , jala dohot do Kristus manaon na porsuk humongkop hita laho mambahen tiruan di hita, asa taihuthon bogas ni patNai. Dison dipangido tu hita asa tatiru ngolu ni Jesus Kristus, naung manaon na porsuk ala ni dosanta. Teladan ni Jesus Kristus na naeng tiruon, ima na dipatorang di ayat na mangihuthon, naeng pe ndang apala boi tatiru dohot singkop, ala ni hajolmaonta.
Ndang adong dosa diula Ibana nang pe manaon naporsuk Ibana ala ni dosanta. Ndang jumpang angkal di bagasan pamanganNa. Ndang manginsahi Ibana, di na hona insak, ndang mangasupi, di namanaon naporsuk. Alai dipasahat do dosanta dibagasan dagingNa tu hau pinarsilang, asa sude hita malua sian dosa i, gabe mangolu di hatigoran hinorhon ni bugangNa gabe malum tahilala. I ma na gabe sorminan di hita sude halak Kristen, asa boi hita manaon molo tung pe ro angka sitaonon i tu hita. Ai ala ni dosanta do mambahen na manaon hita, alai anggo Ibana ias do sian dosa.
Dipatorang do taringot tu keadaan ni halak Kristen na jolo, andorang so tatanda Jesus Kristus, termasuk ma angka ompunta sijolojolo tubu na so porsea dope tu Jesus Kristus . Dipatorang do hita songon biru-biru, na so tumanda sitompa dohot siparmahan ibana, gabe tardempar ndang marhasonangan. Alai mandok mauliate ma hita di Amanta Debata naung manjou hita , na mangalului hita, gabe jumpang hita Ibana, Parmahan na Bolon i, naung manobus hita sian angka dosanta mambahen malua hita sian angka hamagoanta, jala taruli hita di hangoluan nasalelengna.

4. Refleksi.
Ringkot situtu do hita manghamauliatehon balga ni asi dohot holong ni roha ni Debata naung mangalehon tu hita Jesus Kristus, naung manobus ganup hita sian dosanta dohot hamagoanta gabe tarbahen hita mananda hasingtongan jala taruli hita di haluaon. Jala tongtong ma hita rade dohot benget ma manaon na porsuk songon Kristus naung jumolo manaon naporsuk i. Ala ni i, tahamuliatehon huhut taolophon ma asi ni roha ni Debata naung sahat tu hita di bagasan Jesus Kristus. Sai Tuhanta ma na margogoihon huhut na mamasumasu hita sude sahat tu haroroNa paduahalihon.

5. Diskusi :
a. Molo di dok sai sisogo do halak parhata sintong. Boha, mabiar do hamu angka ina mangulahon hasintongan atik pe ingkon taononta haleaon ?
b. Molo adong tawaran tu hamu ina mandok; ingkon pinda agama ( Islam) do ianakhon muna on asa gabe monang PNS. Songon dia do sikap muna tu tawaran i ?

6. Tangiang Pangondian ( doa syafaat )
7. Marende. B.E. No. 248 : 5 + 8 ( Papungu Pelean )
8. Tangiang Panimpuli.


Pdt. H. Purba S.Th

Bina Wanita 4 Mei 2008 : PUJI MA JAHOWA ALA HATIMBULONNA


MINGGU EXAUDI, 04 MEI 2005
Nats : Psalmen 92:1-10

1. Marende: B.E. No. 6:1+4
2. Tangaiang Pamuhai
3. Manjaha dohot Manangkasi Turpuk

Hatorangan
Termasuk sada kesalehan do pamujion tu Debata, ndang alani situasi parngoluon ni hajolmaon, manang na pangidoan ni hajolmaon i, alai termasuk ingkon saluhut na tinompa ni Debata dipatorang patupahon pamujion tu Debata. Jahowa na manontong patuduhon diriNa “na tumimbul” na gok halonganan, Ibana mangalehon na ringkot di hita jala Ibana mangaramoti hita sian musunta, mangalinggomi huhut marmudumuduhon saluhut angka na porsea.
Tung sada ulaon na dihalomohon bangso Israel do parendeon, tarlumobi ma ende partondion na mamujimuji Debata. Godang do angka tading-tading ni bangso Israel na disurathon di buku Padan na Robi isarana Buku Psalmen (Hbr: “Tehillim”= Ende pujipujian, manang “Tefillot”= tangiang) na somal diendehon mardongan uninguningan. Tutu godang do parbahir i angka ende Psalmen on. Songon na sinagihon ni angk pande bisuk di Bibelta on (ende pujian dohot pamujion laho pasangaphon Debata, adong muse ende tangiang mangido pangurupion, pangondian dohot haluaon, tangian mangido hasesaan ni desa, dna). Ia ende on ima ende haluaon na diendehon di tingki patujolo ni perayaan ari Sabat ima di tingki ni ari Jumat botari dungkon mansohot bot ari. Bangso i mangendehon ende pujipujian tu Debata ala marharoroan sian panandaon di pardalanan ni ngolu ni bangso naung dapotan haluaon sian habuangan di babel. Hinorhon ni i gabe marhaimbaruon nasida sian na parjahat hian gabe si parjahat, dohot gabe denggan ni rohana ala ni holong ni Debata. Nadenggan ndang holan marlapatan tu haulion dohot na mambahen si lasniroha, alai dohot do patimbulhon roha laho mangida dohot mengagumi Jahowa. Sada pangulahon na so tarsirang do pamujion Debata dohot pamaritaon taringot tu holong ni roha ni Debata. Par-Psalmen naeng mamuji Jahowa Debata mardongan uninguningan sisampuludua tali termasuk alat musik na mansai balga na dipajongjong di atas ni patna dohot hasapi huhut mangendehon ende pujipujian dengan nada renungan. Marsuraksurak do nasida mamuji Jahowa Debata ala nunga dilehon Johowa tu nasida angka si las ni roha ima marsurak-surak nasida ala pambahenanNa na mangalo saluhut musu ni Israel, marolop-olop nasida mangida angka jadijadian ni tangan ni Jahowa na tung mansai balga i, na tung mansai bagas situtu pingkiran ni Jahowa.
Dipaboa par-Psalmen do baoa na bodo (oto) ndang tuk mananda pambahenan, pangaramotion ni Jahowa di siganup ulaonna. Keangkuhan ni angka halak na bodo ingkon mangalonongkon dirina sandiri tu hajahaton dohot tu rura ni si bolis. Hinorhon ni angka siula hajahaton i gabe godang do angka parjahat na sai lam martumbur songon duhut-duhut, jala marbunga pe sude angka siula hajahaton. Pambahenan ni Jahowa na balga jala na penuh rahasia on dang boi diantusi angka jolma na oto. Dipatimbo Debata do tandukna (tanduk adalah lambing kekuatan dan kekuasaan, tanduk banteng termasuk yang paling ditakuti karena kekuatannya) laho asa bersiap dan berani mangalo saluhut angka alona. Jala ndang diantusi nasida paboa hasonangan na satongkin i ingkon disiaphon Debata. Alani holong ni Debata on par-Psalmen ndang mabiar be laho mangadopi alona.

Sipahusorhusoron
Psalmen 92 on patuduhon las ni roha no sahalak na ala naung diparateatehon Debata ibana jala ala naung dilehon ni Debata asi ni roha tu ibana. Haluaon na dipanghilalahonna mambahen ibana marolopolop mamuji Jahowa Debata, dihatindangkon ibana hatimbulun ni Debata dibagasan parngoluonna. Marhitehite barita haluaon na sian Jahowa gabe boi do laho patuduhon halak na bonar dohot na jahat, halak na satia mardapohon Debata dohot halak na so satia. Hasintongan naung dilehon ni Debata marhite-hita Jesus Kristus tung mansai bagas do tu pangulaon ni jolma na boi dapot idaon holan marhitehite panggomgomion ni Jahowa. Panjouon tu halak naung dipalua ima asa mambaritahon paboa Tuhan ido na Timbul alana Ibana do namangulahon habonaron dohot hasationna. Pamujimujion i mansai tangkas na laho patimbulhon roha dohot manghatindangkon Jahowa. Halak na mamuji sai di pargogoi Tuhan Debata do marhite-hite angka sonang ni roha. Ngolunta on gabe ngolu na gok pamujion tu debata, molo tahatindangkon do paboa saluhutnya na adong di hita holan sian asi ni roha ni Jahowa Debata do. Tangkas do berengonta hadirionta di adopan ni Debata molo tatanggapi doi marhite-hite pamujimujion tu Debata na so holan marhitehite panghataion alai dohot do pambahenan. Kesadaran i dapot hita molo mian hata ni Jesus Kristus di bagasan rohanta.

4.Diskusi
1. Boha do hita mangarajumi dirinta on, gabe sipamuji marhitehite endenta?
2. hita nunga dipalua Jahowa Debata marhitehite AnakNa Jesus Kristus sian angka pardosaonta. Boha do hit laho manghatindangkon i marhitehite pamujionta?
3. Semangat dohot las ni roha ni halak na mananda Kristus naung manghamonanghon ibana tarida doi na so olo ibana sumurut laho mamuji Jahowa Debata di sandok portibion. Ulaon dia ma na boi patupaonta lahon mamuji Debata?

5. Tangiang pangodianon/Doa Syafaat
6. Marende : B.E. No. 94 (HG)/467: 1+3
7. Tangiang Panimpuli


Pdt. N. Br. Manalu

Bina Wanita 11 Mei 2008 : Margogo Do Hata Ni Debata


Minggu Pentakosta, 11 Mei 2008
Nats : 1 Tesalonika 1:2-10

1. Marende : BE. No. 99:1-2
2. Tangiang Pamuhai
3. Manjaha dohot Manangkasi Turpuk

Hatorangan ni turpuk
Angka Naung Tarpillit do hamu
Las ni roha ni Apostel Paulus taringot tu hadirion ni halak Krsiten di Tessalonik i ma siala parsitutuon dohot parsihohoton nasida na marhaporseaon i. Mardongan biar dohot lomos ni roha diulahon nasida haluahon nasida. Ndang ala sai disi apostel Paulus umbahen na di radoti nasida mangolu di bagasan haporseqaon, alai tung naung marurat do pangantuisoan nasida di Kristus dohot dihataNa. Tarida do i sian ulaon nasida na sai dibagasan haporseaon; halojaon nasida na sian holong ni roha; dohot habengeton nasida na sian roha na manghirim. Ndang be tutu muramura unggilhonon ni angka parpoda haliluaon/parpoda na lipe i nasida. Suang songoni i nang taringot tu angka parungkilon pe, ndang i mambahen nasida gabe mimbar marhaporseaon (1 Tes. 2:14). Gariada tahe, sai masiapulan do nasida; lam sumurung ngolu nasida mangolu di bagsan haporseaon tu Debata.

Gabe Angka Paniru hamu di hami
Gabe sitiruon do huria Tessalonik di angka luat Makedonia dohot Akaya, ala ni haporseaon nasida. Ianggo na nidok ni hata paniru dison ndada paniru songon halak na so umboto mangalusi sungkunsungkun di tingki ujian, dung i ditiru ma na binahen ni donganna di jolona. Hata paniru na nidokna dison di hata Gorik, i ma: mimetai, na marpardomuan do i tu karakter/sikap, parsitutuon pangalaho di bagasan hatiuron. Tudos do jata mimetai on tu na tarsurat di 1 Korint 11:1, na mandok: Tiru hamu ma ahu, songon ahu na maniru Kristus. Songon Kristus i na manaon di bagsan haporsuhon, jala pola mate tarsilang Ibana laho homonghop hita jolma manisia naeng maniru hita tusi. Di angka ragam haporsuhon na masa jala na naeng masa pe ndang jadi so gabe tiruan hita di haporseaon tu angka donganta nang humaliangta pe. Ndang jadi tartuktuk manang tardaging haporseaoonta binahen ni angka haporsuhon godang i. Alai ingkon laos di bagasan sude siarsakhonon i gabe paniru hita songon angka donganta na parjolo i, na pola marsiak bagi jala pola mate martyr.

Mangolu dibagasan panagaman
Na maimaima do huria Kristen na adong di Tessalonik di haroro ni Kristus sian banua ginjang. Dompak haroroNa i do sai di hasiholi angka na porsea i. Ari parolopolopon do, ari sogot, haroroNai di angka na sai marhaporusan tu Ibana. Sai ditangianghon angka naung porsea do mangidohon: sai ro ma harajaonMu, mandol asa saut singkop na hinirim ni tondi i. Mangihuthon na tarsurat jala marningot di hata ni Jesus, ndang dung adong nanggo sada sian hita jolma na umboto andigan ari haroroNa. Holan on, sai dibahen do angka tudostudos patoranghon, asa sai dungo hita. Isarana: songon panangko borngin. Na pasti, na ro ma i, songon na didok di Pangungkapon 3:11, Mangira ma Ahu ro. Tiop ma na di ho, unang adong na mambuat tumpalmi. Ingot ma, di na ro tingkina, begeon ni saluhut halak ma na diangka tanoman i soaraNa (Joh. 5:28). Lapatanna sude do halak dipahehe sian hamateanna, alai ndang sude halak manghalashon haheheon i, ala tingganghonon ni uhum ni Tuhan i ma muse nasida tu hamatean paduahalihon. Angka si bahen na denggan hehe tu hangoluan; alai angka siula na jahat tu paruhuman (Joh. 5:29).

Refleksi
Jotjot do halak Kristen manghadopi ragam parungkilon sian portibion. Saleleng adong dope hasiangan on, sai na tongtong do adopan ni angka huria ni Kristus ragam ni hamaolon. Songon na masa tu huria Tessalonik. Godang do ro angka parpoda haliluon na mangajarhon angka ajaran na maralo tu hata ni Debata. Alai hinorhon ni haporseaon nasida na marsihohot tu Debata ndang pintor mura nasida terpengaruh. Haporseaon tu Jesus Kristus i do na gabe pamonanghon nasida sian ragam ni parungkilon. Na mangolu do hata ni Debata di nasida. Umbahen i do gabe didok Apostel Paulus huria Tessalonik gabe huria sitiruon. Na tongtong marsihohot do huria Tessalonik paimahon haroro ni Kristus na paduahalihon.
Di situasi na tung mansai maol na taadopi di partingkian on jotjot do hita ndang marningot hata ni Debata. Gabe tatadinghon Ibana. Ai taboto do hataNa do na pangoluhon. Alani i tung songon dia pe situasi na taadopi naeng ma nian hita marhaporseaon na togu tu Debata. Nunga di pillit hita gabe anakNa. Asi do rohaNa jala dihaholongi do hita. Alani i tongtong ma hita marpanghirimon na mangolu. Diurupi jala dipargogoi do saluhut angka na porsea manghadopi ragam ni parungkilon hinorhon ni hataNa. Dilehon do tu hita Tondi hagogoon. Marhitehite hata ni Debata gabe talu do si bolis. Alani i unang be adong biar di hita tung pe ingkon marungkil hita hinorhon ni hata ni Debata.
Asa gabe huria natarpasupasu hita tapangasahon ma Tondi Parbadia manjalo hata i, jala mardongan hagogoon ni Debata dipangasahon mambaritahonsa. Marhite Tondi Parbadia naeng tabolongkon sangka roha na so ture, jala marroha na torang ma hita huhut pangoluhon tu saluhut halak. Antong, di na paimaimahon hita di haroroNa i tongtong ma hita managam di bagasan panghirimon di haporseaon di bagasan Kristus Jesus.

4. Diskusi
1. Aha do na boi taulahon asa gabe sitiruan hita ditongatonga ni parsaoranta?
2. Songon di do sikapta molo songgop parungkilon tu hita hinorhon ni hata ni Debata?

5. Tangiang Pangondian
6. Marende BE. No. 166 (HG):1+3 (Ihut Papungu Pelean)
7. Tangiang Panutup

Pdt. N. Br. Manalu, S. Th

Bina Wanita 18 Mei 2008 : DEBATA MAMILLIT LAOS IBANA MANDONGANI


Minggu, Trinitatis, 18 Mei 2008
Nats : Jeremia 1: 4-10


1. Marende : B.E. No. 19: 1-2 Hg
2. Tangiang Pamuhai
3. Manjaha dohot managkasi Turpuk

Andorang so tauhal dope isi ni turpuk on, denggan do jumolo tangkas botoonta taringot tu hadirion ni si Jeremia, na mansai berpengarus tu sude angka pandohan na di turpuk on. Goar Jeremia na marlapatan do i “Jahowa paheheon manang patimbohon”. Ibana anak Malim Hilkiya sian anatot (1:1). Tarjou do ibana gabe panurirang tingki raja Josia mangarajai di Juda (1:2). Jala di tingki i nunga mardalan reformasi Josia, asa tarjou si Jeremia gabe panurirang. Ala ni i, mansai mangpangkorhon do reformasi Josia tu hadirion ni si Jeremia. Laos di tingki i mansai roa, jorbut do parugamoon di Juda, ai dohot do bagas joro dipamasuk natorop debata Baal, laos i do na niambolongkon ni raja Josia sian bagas Joro ni Debata. I do umbahen na tarbarita “Reformasi josia”.
Dung tarjou si Jeremia gabe panurirang, di usahaho ibana do manjua joujou i dohot dua lasan, ima: 1. “Ndang huboto manghatai”. 2. “Ai na bajar dope ahu”. Sada do na tinuju ni na dua alasan i, ima manguji, menghindar sian joujou ni Debata. Ai tergolong dakdanak dope si Jeremia tarjou gabe panurirang. Tingki i, marumur 17 taon. Hape somanal manurut tradisi ni halak Jahudi ingkon jolo marumur 30 taon sada halak asa boi tarjou gabe panurirang. Hape si Jeemia, ndang dope tergolong umur dewasa, nunga dijou Debata gabe panurirang. Ala ni i didok si Jeremia, “ndang huboto manghatai, ai na bajar dope ahu”. Tepat do alasan ni si Jeremia manjua jou-jou i. Alai Debata do na manjou, ndang adong na so mungkin di Debata Jala muse nunga sian hadirion ni natorasna diparade Debata si Jeremia gabe panurirang. Alai mampu do si Jeremia mangulahon hapanurirangon i, baliksa ibana lobi tarbarita sian angka panurirang na asing. Suang songoni do sude angka parhalado, punguan ina nang pe sipata adong biar dohot hamaolon diangka ulaon i, alai molo torus diulahon berhasil do ulaon i. Jala angka tantangan i boi do i gabe
godang do tantangan laho pararathon hata ni Debata. Ala ni i do didok di turpuk on : “Unang ho mabiar….Ai Ahu do donganmu”. Pandonganion ni Debata gabe sada jaminan dikeberhasilan ni ulaon i. Ala ni i, rajumanta do ndada holan si Jeremia sambing mangula ulaon i, alai Debata mangula di bagasan diri ni si Jeremia. Laos songoni do nang tu sude parbarita na uli, boi marhasil ndada ala ni hamaolon manang haboion, alai ala pangdonganion ni Debata.
Sian segi pardagingon , na gale do si Jeremia. Alai ala ni haporaeaon boi ibana koras jala tangguh mangadopi nasa tantangan. Laos songoni do nang Huria i di tingkion, nang pe gale idaon, nang pe gale idaon, alai Debata do na marsuru huhut mandongani mambahen margogo Huria i jala mampu mangulahon angka ulaon dohot missina di portibi on . Songon panurirang, ndang terbatas si Jeremia holan tu halak Juda, alai mangula do ibana nang u angka bangso na asing, i ma tu angka bangso parbegu. Ndang tarihot pingkiranna tu angka batas-batas kesukuan dohot batas parugamoon, alai tu sude do dipasahat ibana Barita na uli i, secara langsung nang marhite surat.

Siauhonon
Si Jeremia songon sahalak panurirang na sangat reformis, ndang olo ibana kompromi tu angka penimpangan na adong, atik pe di mulana maol ibana mangula ala ni angka panurirang pargagap. Alai selanjutna berhasil do ibana, ai Debata do donganna, na mangalehon huaso dohot hagogoon tu ibana.Loas songoni parhalado, punguan ina di tingki on, naeng berfikir optimis di sude angka ulaon, unang mabiar mangadopi tantangan, alai torus manghatahon hasintongan i, gabe di ujungna sude na torop mamereng na ibana do panurirang na sintong.
Songon si Jeremia na mansai koras mangalo angka panurirang pargagap, songoni do angka halak Kristen dohot sude partohonan di tingkion, ingkon rap berjuan mangalo huhut manaluhon angka haholomon, hasemoon na pinatupa ni portibion. Songon si Jeremia na ditugashon Debata laho mambubut halumlamon i. Hita pe ingkon barani do mambubut dohot mangaloha angka kepalsuan na taadopi di tingki
nuaengon. Ihut tusi manuan holong ni roha di ganup ruas ni Huria asa tubu dame dohot holong ni roha.

4. Diskusi.
1. Di tingki na parpudion nunga ragat tabereng angka halumlamon di portibion. Songon sada ina hita, boha do bahenonta laho mangadopi na masa i?
2. Molo ro panjouon ni Tuhan i tu hita laho mambarita nauli. Boha do alusta tusi?
3. Jala olo do hita maninggalhon ianakkon, amanta, artatta dohot sude namangihoti hita laho patulushon barita na uli i?

5. Tangiang pangondianon/Syafaat
6. Marende B.E. No. 146: 1+3 (Papungu Pelean)
7. Tangiang Panutup.

NM

Bina Wanita 25 Mei 2008 : HATAHON HATANA


Minggu I Dung Trinitatis, 25 Mei 2008
Nats : 2 Musa 4:1-16

1. Marende B.E. No. 94: 1+4 HG
2. Tangiang Pamuhai
3. Manjaha dohot manangkasi Turpuk.

Marragam do panjouon ni Debata to angka naposaNa di laho patulushon sangkap dohot lomo ni rohaNa. Nang angka tanda halongangan i pe marragam do di patupa Debata laho patuduhon hagogoonNa. Asa jolma na tinompa i gabe pangooi di hataNa. Panjouon na masa tu si Musa di hatai i ma laho mangamudihon, mamboan haruar bangso Israel sian tano parhatobanon i. Ndang pintor di jalo si Musa ulaon na pinasahat ni Debata to ibana, ala tubu dibagasan pamingkiron na hata na mandok so tung so diangkui bangso i Debata na mamillit dohot na manjou ibana gabe partogi di tongatonga ni halak Israel. Aha do na laho patupaon ni si Musa molo ro halak Israel mandok, ndang porsea hami na Debata mamillit jala manjou ho. Alai nang pe songoni di papos Debata do roha ni si Musa marhitehite tanda halongangan. Halongangan na parjolo ima; tungkot gabe ulok, jala na paduahon ima: di suru si Musa manurukkon tanganna to gedekgedekna gabe puruon ibana. Sude angka halongangan na pinatupa ni Debata na marlapatan do i. Tungkot ima songon tanda naung pinillit ni Debata do si Musa gabe sada parmahan di halak Israel. Jala godang do muse di patupa si Musa halongangan marhite tungkot i . Tungkotna do di pangke si Musa mambola Taut Teberau (14:16). Dohot tungkotna do di bahen si Musa mambola batu di tano parhorsihan i asa adong aek (17:5-6). Tungkot ni parmahan i ma sada tanda na marhuaso do ibana di na pinarmahanna. Jadi saonari nunga marhuaso be si Musa laho partogi di bangso Israel.
Hagogon ni si Musa manboan bangso i ndada sian hadirionna sandiri, alai Debata do na mandongani dohot na margogoihonsa. Nang pe songoni di parhatopot roha ni si Musa do ibana ndang malo mangkatai. Ai molo so malo do ibana boha ma bahenon na manogihon, manguluhon bangso i haluar sian tano parhatobanon i. Boi do i patudosonta songon pandok ni Apostel Paulus: “Marhagaleon jala marhatahuton do ahu di tongatonga muna jala bobonosan situtu. Hatangku nang parjamitaonku pe, ndada marhata habisuhon na malo mangaithon; tondi dohot hagogoon di papatar disi” (I Korint 2: 3-4). Jotjot do nang hita songoni molo didok hita mandok hata pintor sai lomos, taroktohon jala mabiar do hita. Hape ndang tasadari molo mangula angka ulaon na denggan i do hita sai donganan ni Tuhanta do hita. Alani do sai patongonon jala ajaran ni Debata do hita dinalaho manghatahon hataNa. Alani do didok Debata tu si Musa “ On pe laho ma ho hudongani pe pamangan mi”. On ma na gabe sada jaminan dibagasan ngolunta di na laho marbarita nauli hita laho manghatahon hata ni Tuhan i. Jala sada pengapulon na balga do on di halak Kristen di nalaho marbarita nauli. Jadi ndang porlu hita mabiar, mandok ndang huboto manghatai. Debata sandiri do mamuhai pamanganta laho patolhashon hataNa i. Alani tugas dohot tanggung jawab ni halak Kristen do di na laho pararathon hata ni Debata. Tarjou do sude ruas ni huriaNa laho manghatahon barita haluon i. Alani do ingkon lam papitaonta do rohanta, lam padorassonta do langkanta di nalaho mamboan jolma tu hatiuron sian haholomon marhitehite hataNa.

Refeleksi/Meditasi.
Di Mateus 28: 20.b didok: “Ai ida ma, sai na dongananku do hamu ganup ari, rasirasa ro ajal ni hasiangan on’: Na manghuling do hata on tu hita huhut naeng paigothon hadirionta, asa tongtong tahatahon hataNa i tu na humaliangta. So tung do holom rohanta di panjouon ni Tuhanta di ulaonta na marragam i. Marguru tu roha na hombar mangihuthon panjouon ni Tuhan i manang roha na marnida, i ma na pasiathon Tuhan Jesus di bagasan rohana. Ai haposan do hata i manogunogu hita sahat tu ujung ni dalanta.
Nasa jolma na mian jala olo manghatahon hata ni Debata sai tongtong do dongananNa jala sarihonon ni Debata angka na ringkot dibagasan ngoluna. Ingkon gabe angka parbarita na marroha, na marbisuk na mambaritahon hata dohot pambahenan ni Debata ma hita di bagasan ngolunta huhut na gabe pujipujian di Debata ma nang angka baritanta.Tapangido ma asi ni roha ni Debata asa lam tamba bilangan ni na manghaporseai Debata marhite pangjarion ni Tondi Porbadia, asa tau hita, keluarganta manjalao haluaon nang hatuaon i. Tasosoi ma donganta mangulahon lomo ni roha ni Debata.

4. Diskusi.
1. Nunga tabahen sian nasa gogonta laho mangulahon, manghatahon lomo ni roha ni Debata?
2. Boasa godang angka ina ndang olo manghatahon hata ni Debata?
3. Boasa lomos, mabiar angka ina molo didok laho manghatahon angka hata sipaingot?

5. Tangiang pangondianon/Syafaat
6. Marende B.E No. 137: 1-2 HG (Papungu Pelean)
7. Tangiang Panutup
NM